كلام نياز دارد . هفتم - چون علم كلام كه مبتنى بر ادله قطعيه است ، و به ادله سمعيّه تأييد مىگردد ، بيشتر از ساير علوم در قلب نفوذ مىكند روى اين اصل به كلام كه از كلم ( جرح ) مشتق مىشود نام گذارى شده است . - آغاز علم كلام - علم كلام ، يعنى علم تقرير عقائد ، قطعا قبل از اسلام شناخته شده و ارباب اديان در حفظ آن مىكوشيدند ، چنان كه احتجاجات انبياء عليهم السّلام بر طواغيت و بت پرستان در قرآن كريم آمده است . و اما در اسلام دربارهء آغاز كلام و اينكه از چه زمان پديد شده نمىتوان دقيقا اظهار نظر كرد ، آنچه مسلم است چنان كه پيش از اين ياد شد اساس علم كلام را رهبران معصومين و خاندان پاكشان با كلمات دلنشين و خطبه‌هاى آتشين خويش بمردم آموختند . و سپس در قرن اول شاگردان مكتب اهل البيت عليهم السّلام نخستين اشخاصى بودند كه در راه دفاع از حق و ولايت تيغ زبان را از نيام كشيدند و بى پروا با دشمنان فضيلت جنگيدند ، و با سلاح بيان از حريم ولايت پاسدارى كردند : مانند ابو ذر غفارى ، و سلمان فارسى ، و خالد بن سعيد ، و مقداد بن اسود و بريده اسلمى ، و عمار ياسر ، و أبى بن كعب ، و خزيمة بن ثابت ، و ابو الهيثم بن تيهان ، و سهل بن حنيف ، و عثمان بن حنيف ، و ابو ايوب انصارى ، و صعصعة بن صوحان عبدى ، و ميثم تمار ، و كميل بن زياد ، و سليم بن قيس هلالى ، و حارث همدانى ، و اصبغ بن نباته ، و غيرهم .